همان‌گونه که یک کارشناس فقهی که اطلاعات چندانی در رابطه با مقررات و قوانین ورزشی ندارد، نمی‌تواند و در خصوص جزئیات این حرفه اظهار نظر کند، یک کارشناس فوتبال هم که آگاهی چندانی در مورد موضوعات شرعی و فرهنگی یک جامعه ندارد، نباید به خودش اجازه بدهد تا به راحتـی در مورد مسائل شرعی و فقهی اظهار نظر نماید.

نارین‌خبر » عادل فردوسی‌پور از چهره‌های مشهور و محبوب عرصه فوتبال و رسانه ملی است که با برنامه جذاب و پرمخاطب ۹۰ توانسته در تحلیل و بررسی مسائل و مشکلات فوتبال ایران نقش مهم و مثبتی ایفا کند و به چنان جایگاه و شهرتی برسد که به طور قطع تا سال‌ها بی‌رقیب خواهد بود.

آنچه در این مجال می‌خواهیم به آن بپردازیم و امیدواریم با روحیه عدالت‌خوانه آن را بپذیرد، سوءاستفادی وی از چنین جایگاهی برای بیان نظرات شخصی است.

بی‌شک فردوسی‌پور نیز مانند همانند دیگر افراد جامعه دارای نظرات و دیدگاه‌های شخصی در عرصه‌های مختلف از جمله سیاست، هنر، باورهای دینی، مذهبی، فرهنگی و غیره است که اگر چه در جای خود قابل احترام است، اما بیان آن در چنین برنامه‌هایی با توجه به شخصیت و جایگاه تأثیرگذاری که دارد کار درستی به نظر نمی‌رسد و همانند آن است که عادل فردوسی‌پور در برنامه نود مسائل مختلف فوتبال ایران رااز دیدگاه شخصی تحلیل و بررسی کند و اجازه اظهار نظر به دیگران را ندهد.

نمونه‌ی این اظهار نظرها در حاشیه پخش مستقیم و زنده مراسم اهدای جوایز جام جهانی فوتبال بود که در آن، لحظات به آغوش کشیدن بازیکنان توسط رییس‌جمهور زن کرواسی نیز پخش شد و فردوسی‌پور با بیان جملاتی چون، خوب پخش شد، مردم همه دیدند، هیچ اتفاقی هم نیفتاد، علاوه بر اینکه مهر تأییدی بر پخش چنین تصاویری از رسانه ملی زد، نظر و دیدگـاه شخصی خود را در مخالفت با سانسور چنین تصاویری را مطرح کرد. باید گفت از آنجا که سانسور این تصاویر بر مبنای اصول فقهی و فرهنگی صورت می‌گیرد، کنایتاً اعتراض و مخالفت خود را با چنین اصولی نیز ابراز کرد.

فی‌الحال، قصد نداریم در نقد صحبت‌های فردوسی‌پور و بینش او در خصوص این موضوع به سراغ منابع فقهـی و فرهنگی برویم، بلکه با زبان خود او یعنی همان دنیای جذاب فوتبال این موضوع را به نقد می‌نشینیم.

قاعدتاً همان‌طور که فردوسی‌پور هم قبول دارد، بازی فوتبال دارای قوانین، ضوابط و مقررات خاصّ خود می‌باشد و زمین فوتبال نیز از ابعاد و حدود مشخص و تعریف شده‌ای برخوردار است که هر کس وارد این موضوع می‌شود باید آنها را بپذیرد.

شرع و فرهنگ نیز در موضوعات مختلف زندگی بشری، حدّ و حدودهای خاصی را معین کرده است. همان‌طور که در بازی فوتبال یک داور آشنا به قوانین و مقررات فوتبال نقش ایفا می‌کند و بر عملکرد بازیکنان ناظر و میدان بازی را اداره می‌کند، در محدوده شرع و فرهنگ نیز کسانی آگاه به مسائل و موضوعات شرعی و عرفی هستند که می‌بایست ناظر بر فعالیت‌های اجتماع باشند تا جامعه از مسیر شرعی و فرهنگی خارج نشود.

همان‌طـور که بازیکنان فوتبال نمی‌توانند در زمین بازی هرطور که خواستند بازی کنند و برای رفتارهای خطرناک خود دلیل بیاورند در مباحث شرعی نیز چنین است. در زمین بازی خطاها با کارت زرد و قرمز مواجه می‌شود، در موازین شرعی نیز موارد حرام و حلال مشخص شده است.

همان‌طور که در محدوده ۱۸قدم نسبت به سایر قسمت‌های زمین حساسیت بیشتری اعمال می‌شود و خطاها به ضربات مستقیم پنالتی ختم می‌گردد، در انجام اشتباهات و تخلفات افرادی که در جایگاه مهم و با موقعیت اجتماعی مهمتری قرار دارند، متفاوت است، چرا که بروز اندیشه و رفتار آنها، آثار و تبعات بیشتر و ماندگارتری بر اجتماع می‌گذارد.

در آخر، همان‌طور که ممکن است بازیکنی به اشتباه و ناخواسته در فوتبال گل به خودی بزند که هم به نفع حریف تمام شود و هم جبران آن برای تیم خودی سخت باشد، ممکن است در عرصه شرع و فرهنگ نیز کسانی از روی ناآگاهـی و ناخواسته حرفی بزنند و یا اقدامی انجام دهند که جبران آن برای کارشناسان مسائل شرعی و فرهنگی به سختی ممکن شود.

در نتیجه همان‌گونه که یک کارشناس فقهی که اطلاعات چندانی در رابطه با مقررات و قوانین ورزشی ندارد، نمی‌تواند و در خصوص جزئیات این حرفه اظهار نظر کند و گاه اظهار نظر ناشیانه موجب تمسخر می‌شود، یک کارشناس فوتبال هم که آگاهی چندانی در مورد موضوعات شرعی و فرهنگی یک جامعه ندارد، نباید به خودش اجازه بدهد تا به راحتـی در مورد مسائل شرعی و فقهی اظهار نظر نماید و حکم به مشکل‌دار بودن و یا نبودن موضوعی از لحاظ شرعی و فرهنگی بدهد.